Prinsjesdag 2002 en huisartsenzorg:
"De Vrije Huisarts" analyseert
Op dinsdag 17 september 2002 presenteert het kabinet Balkenende haar miljoenennota,
waar ook de Zorgnota 2003 van Minister Eduard Bomhoff deel van uit maakt.
In onderstaande eerst een kort overzicht van de huidige financiering, de wensen van de huisarts, de veranderingen door de zorgnota en tot slot de konsekwenties voor de beroepsgroep, voor zover te overzien.
1. Hoe wordt de zorg gefinancierd: de inkomsten?
-
Uit premies: 95% [betaald door werkgevers & werknemers]
- AWBZ (%inkomen)
- ziekenfondswet (%inkomen)
- nominaal
- particuliere verzekering (+MOOZ)
- aanvullende verzekering
- Uit belastinggelden: 5%
2. Hoe wordt de zorg gefinancierd: de uitgaven?
|
Compartiment 1 | Compartiment 2 | Compartiment 3 |
|
Dure, onverzekerbare en langdurige zorg | Acuut medische zorg("cure") | aanvullende verzekering |
|
Ouderenzorg, gehandicaptenzorg en GGZ en thuiszorg | Huisarts, apotheek, fysiotherapie en ziekenhuis | (aanvullende verzekering) |
|
AWBZ (%inkomen) | ZFW (%inkomen + nominaal)
Part (premie) | ZFW (premie)
Part (premie) |
|
Wel in BKZ | Wel in BKZ | Niet in BKZ |
Globaal:
1/3 van de uitgaven | Globaal:
3/6 van de uitgaven | Globaal:
1/6 van de uitgaven |
3. Wat zijn de wensen van de huisartsen?
n.b.:
deze herijking geldt het hele Hay-plaatje. Wordt 27 miljoen geaccepteerd,
dan wordt de inkomensclaim 99-27= 72 miljoen euro p/jr voor daginkomen
en restant ANW.
[bron bedrag 99 miljoen euro: praktijkbericht LHV 24 juli 2002: blz.3, laatste kolom]
n.b.:
geld voor de praktijkondersteuning wordt sinds 1999 al structureel in de
begroting opgenomen. Een tarief wat door het CTG en minister is
goedgekeurd blijft in principe in de begroting.
4. Wat brengt de Zorgnota 2003 van het kabinet Balkenende?
- totaal budget zorg in 2003: 44 miljard euro per jaar waarbij er per jaar 2,5% extra
beschikbaar is voor volumegroei van het zorgbudget.
[In 2002 was het totaal budget: 38 miljard euro]
- vanaf 2004 is er 1,2 miljard euro extra beschikbaar voor aanpak wachtlijsten
- voor huisartsen wordt het vaste zorgbudget:
| jaar | 2002 | 2003, elk jaar tot 2007 |
| (in miljoen €) | 1438,30 | 1465,10 |
- in de "cure" komt er voor 2003 nog 320 miljoen groeiruimte beschikbaar.
Wie wat krijgt is nog niet duidelijk:
Bomhoff:"dat gaan we werkenderwijs invullen"!
- in 2004 kunnen 670 artsen de huisartsenopleiding volgen: een stijging van 250.
- de ZFW premie stijgt in 2003 van 7,95% naar 8,45%
- de AWBZ premie stijgt in 2003 van 10,25% naar 12,05%
- de nominale premies moeten in 2003 en 2004 ruim 700 miljoen euro opleveren
p.m.:
In Nederland vallen de kosten van de gezondheidszorg onder de collectieve lasten, samen met de rijksbegroting en de sociale zekerheid. Op deze uitgaven is na 1994 de Zalmnorm losgelaten. Dat betekent dat VOORAF de uitgaven al worden vastgesteld. Dit is dus louter een financiële sturing van de zorg en is ONAFHANKELIJK van de inkomsten van de premies, die wij met z’n allen verplicht moeten afdragen. De Zalmnorm is heilig. Alles wat extra binnenkomtaan premies, en dat is meer dan wordt uitgegeven, wordt gebruikt voor aflossing van de staatsschuld of lastenverlichting. Het betekent ondermeer dat de gezamenlijke ziekenfondsen enorme reserves hebben.
- vanaf 2003 moet er 280 miljoen euro op medicijnen worden bespaard!
Hoe? O.a. door huisartsen op voorspraak van de LHV: uit de zorgnota:
"Het grootste deel van de financiering van de POH dient te komen
uit besparingen die optreden door EVS te hanteren. Met de LHV
is oorspronkelijk afgesproken dat EVS in 2002 zo’n 136,4 miljoen
euro zou opleveren. Nu dit niet is gelukt dient de LHV aan te geven
hoe deze besparing alsnog kan worden gerealiseerd"
- op korte termijn wordt voor de periode tot 1 januari 2003 een stuurgroep opgericht
waarin de LHV, ZN en VWS deelnemen. Op basis van bestaande inzichten
(Tabaksblat, vd Grinten) houden zij zich bezig met de organisatorische aspecten van de 1e lijn, o.a doelmatigheid en facilitering van nieuwe praktijkvormen,
kwaliteit, bereikbaarheid, een financieringsstructuur, opleiding en seniorenbeleid. Hiernaast zal op langere termijn een Stuurgroep Modernisering Eerste Lijn in het leven worden geroepen.
5. Wat is nu het resultaat voor de beroepsgroep huisartsen?
- We gaan uit van het gegeven dat ...
- het inkomen jaarlijks met een index wordt verhoogd, zoals dat ook de laatste jaren is gebeurd
- de praktijkkostenvergoeding jaarlijks wordt verhoogd met het CEP/OVA percentage via een voor- en een nacalculatie.
- Dan wordt het resultaat van de Zorgnota afhankelijk van de volgende punten:
- welk deel van de 320 miljoen euro per jaar voor de "cure" is er voor de huisartsenzorg?
- welke alternatieven zijn er om volgens Tabaksblat voor eens en altijd
kosten en inkomen van elkaar te scheiden?
- de huidige minister houdt van "loon naar werken", van "recht op (huisartsen)zorg", wat deels overeenkomt met het advies van de cie Tabaksblat (box II-b). Is dat nog steeds zo?
- wie wordt verantwoordelijk gesteld voor de besparing op medicijnkosten?
wordt dit de slikker? de voorschrijver? de afleveraar? de zorgregisseur?de producent of de (groot)handelaar?
- Hoe gaat de LHV zich opstellen ten aanzien van praktijkondersteuning
enerzijds en doelmatig voorschrijven anderzijds? En tegenover de
"schuld" van 136,4 miljoen euro? Wie gaat dat wanneer en hoe betalen?
Verder is het de bedoeling dat de verzekeraars per 1 januari 2003 de sturing van
de geneesmiddelenvoorziening gaan overnemen van VWS en CVZ. Dit is
beleid van het ministerie. De DVH begrijpt niet waar dit vertrouwen in de
verzekeraars op gebaseerd is en staat hierin niet alleen. In Ned.Tijdschr.v.
Geneeskunde (NTvG, 2002, 14 sept.;146 (37), pg 1732) evalueert
epidemioloog en sociaal geneeskundige Prof. dr. G. Bonsel (e.a.) 10 jaar GVS.
Bonsel zegt: "de complexiteit van de informatiebeoordeling blijkt dermate groot
dat betwijfeld moet worden of de beoogde verschuiving van landelijk CVZ-
VWS regie naar verzekeraarsregie kan worden gerealiseerd. Twijfel over de
effektiviteit van de regiefunctie vloeit ook voort uit het ontbreken van succes-
sen op terreinen waar deze regiefunctie allang bestaat (indicatiebeoordeling
in tal van zorgvormen) en uit het ontbreken van een economische rationale
voor doorgaans de totaalverzekeraar (verzekeraar voor autoschade, leven,
aansprakelijkheid etc ) om aan gedetailleerde "claim"-beoordeling te doen."
- welke alternatieven krijgt/heeft/neemt de huisarts als er onvoldoende financiële middelen ter beschikking komen voor eigentijdse zorg en gezonde
praktijkvoering? Huisartsen zijn verantwoordelijk voor hun zorg en zullen
ook de middelen moeten hebben dit waar te maken. Alle opties zijn mogelijk.
Denk aan beperking van het zorgaanbod, afstoting van niet betaalde taken, innovaties in contractering, bijv. via een direct(er)e (betaal)relatie met de patiënten. Maar ook recht-toe-recht-aan
Tabaksblatten
door een ondernemingsplan van de eigen praktijk of hagro te laten begeleiden door een manager, die in onderhandeling treedt met de verzekeraar. Hieruit kan een basiscontract komen met prijs/produktafspraken, exclusief een intrinsieke
stijging en/of index. Dit is een innovatieve manier van contracteren, die binnen Tabakssblat valt en waar het CTG ter behoud van huisartsenzorg zeker serieus naar zal kijken. Het CTG is bij ons alleen bekend als budgetbewaker. Maar het CTG is ook één van de adviescolleges van VWS en hoort ook aan te geven wat goede zorg kost! Het gaat er tenslotte niet alleen om wat mag het kosten, maar ook wat moet het kosten. De huidige minister is erg in voor vernieuwingen, heeft een hekel aan starre structuren, wil wel een risico lopen met de grenzen van het BKZ en wil als LPF-minister de bureaucratie in de zorg terugdringen. Daar past zeker niet in dat huisartsen contracten aangaan met alle verzekeraars. De DVH is dan ook teleurgesteld dat de adviezen van het CVZ aan de minister hoe met de "verre verzekerden"
om te gaan niet in de Zorgnota 2003 zijn opgenomen.
p.m.:
Deze CVZ adviezen (19 juli 2002) aan de minister zijn:
- snelle invoering Tabaksblat
- investeren in betere verhouding verzekeraars en huisartsen
- adekwate ondersteuning aan (samenwerkende) huisartsen op gebied van onderhandelen, administratie en ICT
- uniformiteit in toepassing lokale modules, tarieven en flexizorgelementen
- verbreding subsidieregeling gezondheidscentra met doel financiële ondersteuning samenwerking huisartsen en andere disciplines.
Innovaties hebben als doel de beschikbaarheid van huisartszorg te optimaliseren. Dit heeft een prijs. Soms breekt nood wetten, en moet je van het geijkte pad afgaan. Partijen die onrust zaaien, zullen onrust oogsten.
Over enkele weken weten we meer.
